ملکی خریدهاید، به ارث بردهاید یا سالهاست با قولنامه در آن زندگی میکنید و حالا میخواهید سند رسمی به نام خودتان بگیرید؟ مسیر گرفتن سند برای هر ملک یکسان نیست. در این راهنما، نحوه اخذ سند مالکیت را برای ۸ وضعیت رایج، با مراحل، مدارک، مرجع رسیدگی و هزینهها، هم به زبان ساده و هم با دقت حقوقی توضیح دادهایم.
آخرین بررسی و بهروزرسانی:
نحوه اخذ سند مالکیت به وضعیت ثبتی ملک بستگی دارد. اگر ملک سند رسمی به نام فروشنده یا متوفی دارد، سند جدید از طریق دفتر اسناد رسمی و با انتقال رسمی یا درخواست صدور سند گرفته میشود و اداره ثبت سند تکبرگ را صادر میکند. اگر ملک قولنامهای یا فاقد سند است، مسیر بسته به شرایط، الزام فروشنده در دادگاه، هیئت قانون تعیین تکلیف، مقررات روستایی یا ثبت اولیه است. ماده ۱۴۷ قانون ثبت دیگر مسیر فعال نیست. هزینهها را با سامانه محاسبه هزینه دفترخانه حساب کنید.
مسیرسنج: سند شما از کدام مسیر صادر میشود؟
وضعیت ملک خود را انتخاب کنید
۱. سند مالکیت چیست و چرا مهم است؟

سند مالکیت سندی است که اداره ثبت اسناد و املاک بر اساس ثبت ملک در دفتر املاک صادر میکند. امروز اسناد بهصورت تکبرگ (حدنگار) صادر میشوند که مختصات ملک (نقشه کاداستر) هم در آن درج است. طبق ماده ۲۲ قانون ثبت، دولت کسی را مالک میشناسد که ملک در دفتر املاک به نام او ثبت شده یا از او بهطور رسمی منتقل شده باشد؛ یعنی قولنامه یا مبایعهنامه عادی، بهتنهایی شما را مالک رسمی نمیکند.
به زبان ساده: قولنامه یعنی «قرار گذاشتهایم»، سند رسمی یعنی «ثبت شده است». برای فروش، وام، رهن، انشعاب و جلوگیری از فروش دوباره ملک توسط دیگری، سند رسمی لازم است. اگر سند تکبرگ برایتان ناآشناست، سند تکبرگ چیست و چگونه صادر میشود را بخوانید.
۲. قبل از هر اقدام: ۳ سؤال که مسیر شما را مشخص میکند

-
آیا ملک پلاک ثبتی و سابقه ثبت دارد؟
اگر ملک هیچوقت ثبت نشده باشد، موضوع «ثبت اولیه» است؛ اگر ثبت شده باشد، موضوع «ثبت ثانویه» یعنی انتقال، تفکیک یا تعویض سند است.
-
سند فعلی به نام چه کسی است؟
به نام فروشندهای که در دسترس است، به نام متوفی، به نام مالک اولیهای که پیدا نمیشود، یا یک پلاک بزرگتر که قطعه شما از آن جدا نشده؟
-
ملک کجاست و چه کاربری دارد؟
داخل محدوده شهر، روستا یا خارج از محدوده؛ مسکونی، تجاری یا کشاورزی. مقررات و مرجع رسیدگی بر همین اساس تغییر میکند.
۳. اخذ سند برای ملک خریداریشده (سند به نام فروشنده)
سادهترین و سریعترین مسیر همین است: فروشنده سند رسمی دارد و ملک در دفترخانه به نام خریدار منتقل میشود.
-
استعلامها و مفاصاحسابها
دفترخانه استعلام ثبتی، گواهی مالیاتی و در صورت وجود، فک رهن بانکی را پیگیری میکند. چون سامانه ثبت الکترونیک به سامانههای شهرداری متصل نیست، دفاتر الزامی به استعلام فیزیکی مفاصاحساب شهرداری ندارند؛ اگر خریدار بخواهد، دفترخانه نامه اعلام بدهی یا مفاصاحساب صادر میکند تا فروشنده بدهی را تسویه کند. تنظیم سند لزوماً به معنای تسویه بدهیهای شهرداری نیست؛ پیش از امضا درباره آن توافق کنید.
-
تنظیم و امضای سند قطعی
فروشنده (یا وکیل رسمی او) و خریدار در دفترخانه حاضر میشوند و سند انتقال امضا میشود.
-
درخواست سند تکبرگ جدید
همزمان، درخواست صدور سند به نام خریدار در سامانه ثبت الکترونیک ثبت میشود.
-
صدور و ارسال سند
اداره ثبت سند تکبرگ را صادر و با پست به نشانی خریدار ارسال میکند.
مدارک: سند قطعی آپارتمان، سند قطعی املاک تجاری و اداری و پیگیری پس از انتقال: صدور سند مالکیت پس از انتقال.
۴. گرفتن سند برای ملک و زمین قولنامهای
بیشترین سؤالها درباره همین وضعیت است. اول باید بدانید ملک شما در کدام یک از این سه حالت است:
| وضعیت | مسیر | مرجع |
|---|---|---|
| سند به نام فروشنده است و او همکاری میکند | انتقال رسمی | دفتر اسناد رسمی |
| سند به نام فروشنده است اما همکاری نمیکند یا در دسترس نیست | دعوای الزام به تنظیم سند رسمی | دادگاه، سپس دفترخانه |
| ملک سند رسمی ندارد یا قطعه شما از پلاک اصلی جدا نشده | قانون تعیین تکلیف وضعیت ثبتی اراضی و ساختمانهای فاقد سند رسمی (۱۳۹۰) | هیئت تعیین تکلیف در اداره ثبت |
ماده ۱۴۷ و ۱۴۸ قانون ثبت دیگر مسیر فعال برای ثبت درخواست جدید نیست. بسیاری از مطالب اینترنتی هنوز از آن نام میبرند؛ مسیر جایگزین، قانون تعیین تکلیف ۱۳۹۰ است.
قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول هم دارندگان اسناد عادی را مکلف به ثبت ادعا در سامانه کرده است؛ اما ثبت ادعا نقطه شروع است، نه صدور سند. جزئیات کامل همه مسیرها، از جمله هیئت تعیین تکلیف، قانون ساماندهی و ثبت عمومی، در راهنمای سنددار کردن ملک قولنامهای ۱۴۰۵ و حالت بدون تصرف در ثبت ادعای ملکی و نقشه UTM آمده است.
۵. اخذ سند ملک ورثهای
برای ملکی که به ارث رسیده، پس از گواهی انحصار وراثت و گواهی مالیات بر ارث، درخواست صدور سند سهمالارث در دفترخانه ثبت میشود و سند بهصورت مشاعی به نام وراث صادر میشود. حضور همه وراث لازم نیست و حتی بدون اصل سند متوفی هم مسیر قانونی وجود دارد.
- مدارک و مراحل صدور سند تکبرگ به نام وراث
- صدور سند ورثهای بدون اصل سند متوفی
- ملک ورثهای در صورت عدم همکاری وراث
۶. سند آپارتمان نوساز و مشارکت در ساخت
برای واحدهای نوساز، پس از گواهی پایان کار، ساختمان تفکیک و صورتمجلس تفکیکی صادر میشود؛ در مشارکت در ساخت، سهم مالک و سازنده با تقسیمنامه رسمی جدا و سپس سند تکبرگ هر واحد صادر میشود. راهنمای کامل: تفکیک اعیان و صورتمجلس تفکیکی. اگر صورتمجلس صادر شده اما سند یک واحد گرفته نشده: سند تکبرگ قطعات تفکیکی.
۷. تبدیل سند دفترچهای به تکبرگ
سند دفترچهای هنوز معتبر است، اما برای بسیاری از معاملات و تسهیلات، تبدیل آن به تکبرگ لازم یا مفید است. درخواست از طریق دفترخانه ثبت و در صورت نیاز نقشه کاداستر تهیه میشود. مدارک و مراحل: تبدیل سند دفترچهای به سند تکبرگ (حدنگار). پس از هر انتقال رسمی هم سند تکبرگ جدید صادر میشود: تعویض سند تکبرگ پس از انتقال.
۸. سند المثنی برای سند گمشده یا از بین رفته
اگر سند مالکیت واقعاً مفقود یا تلف شده، مالک با استشهادیه فقدان سند درخواست المثنی میدهد؛ موضوع آگهی میشود و اگر کسی ادعای وجود سند یا معامله با آن را نکند، سند المثنی صادر میشود. دقت کنید: اگر سند گم نشده و فقط نزد شخص دیگری است (مثلاً یکی از وراث)، مسیر متفاوت است و استشهادیه لازم نیست؛ توضیح در تفاوت سند نزد وارث و سند مفقود.
۹. گرفتن سند زمین و خانه در روستا
برای املاک داخل بافت و طرح هادی روستاها و برخی شهرهای کوچک، صدور سند بر اساس قانون ساماندهی و حمایت از تولید و عرضه مسکن و با همکاری بنیاد مسکن و اداره ثبت انجام میشود؛ در موارد دیگر، قانون تعیین تکلیف بررسی میشود. زمینهای کشاورزی و باغها مقررات جداگانه دارند و تفکیک یا تغییر کاربری آنها بدون مجوز ممکن نیست. معاملات املاک خارج از محدوده: مدارک سند انتقال املاک خارج از محدوده شهرها.
۱۰. ثبت اولیه زمین بدون سابقه ثبتی
زمینی که هیچگاه درخواست ثبت نداشته، باید وارد عملیات ثبت اولیه شود: پذیرش اظهارنامه، انتشار آگهیها، تحدید حدود و رسیدگی به اعتراضها، سپس ثبت در دفتر املاک و صدور سند. پیش از خرید چنین زمینی، ریشه ملک و گردش ثبتی را بررسی کنید و بدانید زمین ملی، موقوفه یا دولتی نباشد.
۱۱. مدارک لازم برای اخذ سند مالکیت
مدارک پایه در بیشتر مسیرها:
- الزامیاصل کارت ملی و شناسنامه متقاضی
- الزامیمدرک مالکیت یا انتقال: سند قبلی، سند انتقال رسمی، گواهی انحصار وراثت یا رأی دادگاه
- الزامیمشخصات ثبتی ملک: پلاک اصلی و فرعی، بخش ثبتی، نشانی و کدپستی دهرقمی
- الزامیثبتنام و احراز هویت در سامانه ثنا
- الزامیتقاضانامه صدور سند مالکیت: فرم اشخاص حقیقی (PDF) · فرم اشخاص حقوقی
فهرست کامل و حسب مورد را در راهنمای زیر ببینید:
📄 مشاهده کامل: مدارک درخواست صدور سند مالکیت تکبرگ · همه راهنماها: مدارک لازم دفترخانه
۱۲. سامانههای درخواست و پیگیری سند
| سامانه | کاربرد | چه کسی ثبت میکند |
|---|---|---|
| سامانه ثبت الکترونیک اسناد | انتقال رسمی، درخواست صدور سند تکبرگ، سند ورثهای، المثنی | دفتر اسناد رسمی |
| sabtemelk.ssaa.ir | درخواست صدور سند طبق قانون تعیین تکلیف (ملک فاقد سند) | متقاضی، سپس هیئت در اداره ثبت |
| سامانه ثبت ادعای قانون الزام | ثبت ادعای اسناد عادی و قولنامهها | دارنده سند عادی |
| سامانه ثنا | احراز هویت و دریافت ابلاغها و کد رهگیری | متقاضی |
پیگیری درخواست با کد رهگیری انجام میشود که پس از ثبت درخواست پیامک میشود. پس از صدور، سند تکبرگ با پست به نشانی اعلامی ارسال میشود.
۱۳. هزینه گرفتن سند و اینکه چه کسی میپردازد

هزینه اخذ سند یک عدد ثابت ندارد و به نوع سند، ارزش ملک و تعرفه سال بستگی دارد. اقلام اصلی:
| هزینه | معمولاً با چه کسی | توضیح |
|---|---|---|
| عوارض شهرداری، مالیات و بدهیهای ملک تا روز انتقال | فروشنده | گواهی مالیاتی پیششرط تنظیم سند است؛ اما تنظیم سند لزوماً به معنای تسویه عوارض شهرداری نیست و باید پیش از امضا درباره آن توافق شود |
| حقالثبت انتقال | عرفاً فروشنده (قابل توافق) | بر اساس ارزش معاملاتی ملک و تعرفه |
| حقالتحریر دفترخانه | عرفاً خریدار (اغلب نصفنصف) | طبق تعرفه مصوب سال |
| هزینه درخواست صدور سند مالکیت | متقاضی | ۲۲۰ هزار تومان در ۱۴۰۵ (بخشنامه ۱۴۰۵/۵۲۳) |
| انتقال قهری به وراث | وراث | حقالثبت انتقال ندارد؛ مالیات بر ارث جداگانه است |
| ملک قولنامهای (تعیین تکلیف) | متقاضی | نقشه UTM، کارشناسی و هزینههای ثبتی؛ متغیر |
تقسیم هزینهها بین خریدار و فروشنده قابل توافق است و بهتر است در قرارداد صریحاً نوشته شود.
هزینه سند خود را دقیق حساب کنید
با سامانه محاسبه هزینه دفترخانه ۶۶۲، حقالثبت، حقالتحریر و سایر هزینهها را بر اساس تعرفه روز و نوع سند ببینید.
۱۴. صدور سند چقدر طول میکشد؟
مدت یکسانی وجود ندارد. در انتقال رسمی با مدارک کامل و پاسخ سریع استعلامها، کار دفترخانه کوتاه است و زمان صدور سند به اداره ثبت محل بستگی دارد. در مسیرهایی مانند تعیین تکلیف، المثنی یا ثبت اولیه، انتشار آگهی و مهلت اعتراض، زمان را طولانیتر میکند.
۱۵. دلایل رایج تأخیر یا رد درخواست
- مغایرت مشخصات هویتی یا ثبتی متقاضی با سوابق
- بازداشت، رهن یا ممنوعالمعامله بودن ملک
- نداشتن پایان کار یا وجود تخلف ساختمانی (رأی ماده ۱۰۰)
- اختلاف مساحت یا حدود با نقشه و سوابق ثبتی
- اراضی ملی، موقوفه، دولتی یا معارض در ملک قولنامهای
- ناقص بودن مدارک مالیاتی یا گواهی انحصار وراثت
۱۶. پرسشهای متداول درباره نحوه اخذ سند مالکیت
برای گرفتن سند مالکیت از کجا شروع کنم؟
از تشخیص وضعیت ثبتی ملک. اگر ملک سند رسمی به نام فروشنده یا متوفی دارد، از دفتر اسناد رسمی شروع کنید؛ اگر قولنامهای یا فاقد سند است، ابتدا وضعیت ثبتی را از اداره ثبت یا با مشاوره بررسی کنید.
آیا هنوز میشود از طریق ماده ۱۴۷ سند گرفت؟
خیر. مسیر فعال برای املاک فاقد سند رسمی، قانون تعیین تکلیف وضعیت ثبتی اراضی و ساختمانهای فاقد سند رسمی (۱۳۹۰) و سامانه sabtemelk.ssaa.ir است.
هزینه گرفتن سند خانه چقدر است؟
به ارزش ملک، نوع سند و تعرفه سال بستگی دارد. هزینه درخواست صدور سند در ۱۴۰۵، ۲۲۰ هزار تومان است و حقالثبت و حقالتحریر را میتوانید با سامانه محاسبه هزینه دفترخانه حساب کنید.
هزینه سند زدن خانه با خریدار است یا فروشنده؟
عوارض و بدهیهای ملک تا روز انتقال با فروشنده است؛ عرفاً حقالثبت با فروشنده و حقالتحریر با خریدار است و اغلب نصفنصف پرداخت میشود. توافق طرفین در قرارداد مقدم است.
با قولنامه میشود سند تکبرگ گرفت؟
بله، اما مسیر به وضعیت ثبتی ملک بستگی دارد: انتقال رسمی با همکاری فروشنده، الزام فروشنده در دادگاه، یا هیئت قانون تعیین تکلیف برای ملک فاقد سند.
برای گرفتن سند ورثهای حضور همه وراث لازم است؟
خیر. هر وارث میتواند با گواهی انحصار وراثت و گواهی مالیات بر ارث، سند سهم خود را درخواست کند.
سند تکبرگ چقدر طول میکشد تا صادر شود؟
مدت ثابتی ندارد و به کامل بودن مدارک، پاسخ استعلامها و اداره ثبت محل بستگی دارد. مسیرهایی که آگهی و مهلت اعتراض دارند، طولانیترند.
چطور وضعیت درخواست سند را پیگیری کنم؟
با کد رهگیری که پس از ثبت درخواست پیامک میشود و از طریق سامانه ثنا یا دفترخانه؛ سند پس از صدور با پست ارسال میشود.
درخواست سند در دفتر اسناد رسمی ۶۶۲ تهران
برای انتقال رسمی، درخواست صدور سند تکبرگ، سند ورثهای، المثنی یا تقسیمنامه، مدارک را از طریق سامانه ارسال مدارک دفترخانه بفرستید تا پیش از مراجعه بررسی و نواقص اعلام شود.
دفتر اسناد رسمی ۶۶۲ تهران
مدارک را آنلاین بفرستید، هزینه را از قبل حساب کنید و با نوبت قبلی مراجعه کنید.
ارسال مدارک و رزرو نوبتمحاسبه هزینه سندواتساپ
مطالب مرتبط
مستندات قانونی
- قانون ثبت اسناد و املاک؛ ماده ۲۲
- قانون تعیین تکلیف وضعیت ثبتی اراضی و ساختمانهای فاقد سند رسمی (۱۳۹۰)
- قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول (۱۴۰۳)
- قانون ساماندهی و حمایت از تولید و عرضه مسکن (۱۳۸۷)
- آییننامه قانون ثبت املاک؛ مواد ۱۱۱ و ۱۲۰
- بخشنامه ۱۴۰۵/۵۲۳ درباره هزینه درخواست صدور سند مالکیت